Ìwòye Ìtàn, Ohùn àti Àṣà
Ẹ̀ka yìí ń ṣàwárí bí ìwòye ìtàn, ohùn ìtàn, àti àwọn yíyan ìlànà tó ń dá bí ìfẹ́ ṣe ń sọ̀rọ̀.
Ìwọ yóò rí ìtẹ̀sí nípa POV (àkọ́kọ́ ènìyàn, kẹ́ta tó sunmọ́ sí i, kejì ènìyàn), gbàgbọ́ olùtàn, tónì, ìtọ́ka-ọrọ, ìjìnà ìtàn, àti àwọn ọ̀nà bí free indirect discourse tàbí epistolary framing ṣe ń ṣiṣẹ́. Àwọn ọrọ̀ wọ̀nyí ṣàlàyé àwọn irinṣẹ́ tí àwọn onkọ̀wé lo láti kọ ìfarabalẹ̀, ìníjú, àti ìmúlò ìfẹ́ ní ìtàn tó dá lórí yiyan.
.png)
Akókò ìtàn
Akókò ìtàn jẹ́ àkókò tí ìtàn fi ń sàpẹẹrẹ ìṣẹlẹ̀ (púpọ̀ jùlọ ní kọjá tàbí ní ìsinsin). Ó ń ṣe ìmúlò bí iṣẹlẹ̀ ṣe hàn ní ìmúlò-̀ọkàn, ìròyìn, tàbí ìfọkànsìn sí onkawe.
Close third
Close third jẹ́ ìhòhò ìtàn tí ń tọ́pa ènìyàn kan ní pẹ̀lú, tó fi ìtàn hàn nípa ìrònú, ìmọ̀lára, àti ìmúlò ìmọ̀ tí ara ẹni ní nígbà tó ń lo gírámà kẹta. Ó darapọ ìfúnni ti ìjọpọ̀ ara ẹni pẹ̀lú ìjìnlẹ̀ ìjìnlẹ̀ ìdí ìmọ̀ ti 'ó/òun/wọn.'
Deep POV
Deep POV (deep point of view) jẹ́ ìlànà ìtàn tó ń yọ ìjinna tó hàn láàárín olùkà àti ará kan, tó jẹ́ kí olùkà ní ìrírí ìṣẹlẹ̀, ìmọ̀lára, àti ìrònú gẹ́gẹ́ bí ó ti wà ní inú ará yẹn. A máa lò ó fún ìfarabale ìmọ̀lára tó gùn gan-an àti ìfọnfẹ́lẹ̀ sí i nígbà.
Dual POV
Dual POV jẹ́ ìmúlò ìtàn tí ń yí padà láàárín ìwòye àwọn kikọ méjì—ó sábà jẹ́ àwọn olólùfẹ́ ìfẹ́ méjì—lati fi ìfarahan ìmúlò ìmọ̀ inú àti ìmọ̀lára ti méjì hàn.
Fihan vs. Sọ
Fihan vs. Sọ jẹ́ ìlànà kọ́wé ìpilẹ̀ṣẹ̀: 'fihan' ń lo àlàyé ìmúlòlùú, ìṣe, àti ìjọrọ̀ láti jẹ kí olùkà ní ìrírí ìṣẹlẹ̀ kan, nígbà tí 'sọ' ń sọ òtítọ̀ tàbí ìmọ̀lára ní taara. Mejeeji jẹ́ irinṣẹ̀ — fihan ń kọ ìfarahàn sílẹ̀, àti sọ ń dín ìmọ̀ sílẹ̀.
First-person POV
First-person POV jẹ́ ìmúlò ìtàn tí a ń sọ ní ojú-ọrọ 'emi', níbi tí oníkòwé ṣe ń sọ ìṣẹ̀lẹ̀ àti ìmọ̀lára taara láti ìrírí tirẹ. Ó ń dá ìbáṣepọ̀ tó sunmọ́ àti ìmọ̀lára sí olùkà àti akọ-ìtàn.
Flashforward (prolepsis)
Ìsọríwá ìtàn kan (prolepsis) jẹ ìrìnàjò ìtàn tí ń fi hàn àwọn iṣẹlẹ̀ tí yóò ṣẹlẹ̀ nígbà tó bá tẹ̀síwájú sílẹ̀ ní ìtàn. Ó ń fúnni ní ìròyìn ọjọ́ iwájú láti ṣẹ̀dá ìyọnu, ṣètò ìpinnu, tàbí láti tọ́jú ìrètí olùkà.
Free indirect discourse
Free indirect discourse jẹ́ ìmúlò ìtàn tí ń darapọ̀ ìrònú ènìyàn kan pẹ̀lú ohun tí onkọ̀wé ń sọ, kí olùkàwé lè gbọ́ ìmọ̀ inú ènìyàn náà láì fi ìtẹnumọ̀ tàbí àmì ìtọ́kasí hàn. Ó dá ìfọwọ́kànsí ìmọ̀ inú tí sunmọ́ ara ẹni ní ìwòye tí ó dà bí i pé a wà ní inú ìròyìn ènìyàn nígbà tí ìtàn kẹta ń tẹ̀síwájú, ṣùgbọ́n ó ń ṣètò ní ìtàn kẹta.
Fọ́ọ̀mù ìtàn nípa lẹ́tà
Fọ́ọ̀mù ìtàn nípa lẹ́tà ń sọ ìtàn nípasẹ̀ àwọn ìwé-ẹ̀rí bí lẹ́tà, ìwé ìkọkọ ọjọ́ (diary entries), imeeli, ìfiranṣẹ, tàbí àwọn ìkọ̀wé míì tí a kọ sílẹ̀, dípò olùsọ̀rọ̀ kẹta tàbí kìíní nígbà gbogbo. Ó ń ṣẹ̀dá ìfọwọ́jú ìbáṣepọ̀ sí ara àti kí àwọn olùkà lè fi ìtàn náà pọ̀ látàrí àwọn ohun ìní ẹni kọọkan.
Microtension
Microtension jẹ́ ìfarapa-kékèké tó ń bá ìmọ̀lára tàbí ìbànújẹ́ tí a kò sọ̀rọ̀ nípa rẹ̀ lọ nígbà gbogbo ní inú ìṣẹ̀lẹ̀ kan, tó ń mú kí àwọn olùkà ní ìfọkànsìn sí i ní gbogbo ìṣẹ̀lẹ̀. Ó jẹ́ ìrẹ̀pọ̀ tó wà ní ìsòrọ̀ àti ìṣe tí ń mú kí ìṣẹ̀lẹ̀ bẹ̀rẹ̀ sí ní ìtẹ́rẹ́rẹ́ síi.
Objective correlative
Ìbámu ìmọ̀lára (objective correlative) jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ohun, ìṣe, tàbí ìṣẹ̀lẹ̀ gidi tí onkọ̀wé máa lò láti fa ìmọ̀lára kan pato sí àwọn olùkà nípa fifi hàn ní dipo sísọ ní kedere. Ó jẹ́ ìmúlò 'show, not tell' tí ń mú kí ìmọ̀lára rí gidi àti kíákíá.
Ohùn kikọ
Ohùn kikọ jẹ́ ọ̀nà aláyèyè tí ènìyàn ìtàn kan ń rò àti ń sọ̀rọ̀—àwọn ọ̀rọ̀ tí ó yàn, ìlànà gbolohun, ìtẹ̀sí, àti ìmòye rẹ̀. Ó ń mú kí ọkọọkan ènìyàn ìtàn rí bí ẹni tó yàtọ̀ sí ìtàn míì, àti pé ó ń ṣàkóso bí olùkà ṣe ní iriri ìtàn náà.
Ohùn onkọwe
Ohùn onkọwe jẹ́ ìwà àti tónì aládùn tí onkọwe fi ń mú sí ìkọ̀wé rẹ—ọ̀nà tí ó ń hàn bí ó ṣe ń sọ ní ojú ìwé. Ó ń ṣàkóso ìmọ̀lára (mood), ìyara ìtàn (pacing), yiyan àwọn ọ̀rọ̀, àti bí àwọn olùkà ṣe ń ní ìmọ̀ nípa àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ àti àwọn ìyípadà.
Ohùn tí ń sọ̀rọ̀ nípa ìtàn gẹ́gẹ́ bí ìtàn (metafictional voice)
Ohùn tí ń sọ̀rọ̀ nípa ìtàn gẹ́gẹ́ bí ìtàn ni ìlànà ìtàn níbi tí onkọ̀wé tàbí aṣáájú ìtàn ń ṣàkíyèsí ìtàn gẹ́gẹ́ bí ìtàn—nígbà míì ń bá olùkà sọrọ̀, ń darúkọ àwọn tropes, tàbí ń ṣàlàyé bí ìtàn ṣe ń ṣiṣẹ́. Ó ní ìmọ̀-ara ẹni, ṣeré, àti lè fi ìròyìn sílẹ̀ sí àwọn ìlànà ìfẹ́ ní ìtàn romansi.
Olùtẹ́numọ̀ kẹta tí ó mọ gbogbo ohun
Olùtẹ́numọ̀ ní ìtàn kẹta tí ó mọ ìrònú, ìmòlára, àti ìtàn ìyẹ̀yẹ̀ àwọn kikọ̀ púpọ̀, tí ó sì lè rìn kiri láàárín wọn ní ìmọ̀lára àti ìmọ̀lòye. Ó ń fúnni ní ìwòye ayé ìtàn káàkiri ju kí a wà ní inú ọkan kikọ̀ kan.
Onkọ itan tó gbẹ́kẹ́lé
Onkọ itan tó gbẹ́kẹ́lé jẹ́ olùtẹ̀tí itan tí ìtàn rẹ̀ lè gbẹ́kẹ́lé pé òótọ́ ni, péye, àti pé kò ní ìtan ìtàn tí a fi tàárọ̀ sílẹ̀. Onkawe lè gba àwọn ìwòyè àti ìrántí onkọ itan gẹ́gẹ́ bí òótọ́ nígbà tí ìmọ̀ míì kò bá yàtọ̀ sí i.
Onítàn tí kò lè gbẹ́kẹ̀lé
Onítàn tí kò lè gbẹ́kẹ̀lé jẹ́ onítàn tí ìtàn rẹ̀ kò lè nígbàgbọ́ patapata nípa rẹ̀—nítorí pé wọ́n ń sọ òtítọ́ tí ó lè yá sẹ́ẹ̀rí, rántí nkan tí kò tó, túmọ̀ ìṣẹ̀lẹ̀ ní ìmúlò tí kò tọ́, tàbí fi àwọn òtítọ́ pàtàkì sílẹ̀. Ní ìfẹ́, ohun tí ó sọ ń ṣẹ̀dá ìyọnu, ìyalẹnu, àti ìpinnu ìmọ̀lára nígbà tí òtítọ́ àti ìmọ̀ ìní ìmọ̀ ènìyàn bá kọ́lu.
Onítàn tí ó wà níta
Onítàn tí ó wà níta jẹ́ aláṣẹ ìtàn kan tí ń sọ ìtàn níta — olùwò, ọ̀rẹ́, tàbí apá kékeré tó ń ròyìn ìṣẹ̀lẹ̀ tó ní í ṣe pẹ̀lú àwọn ìtàn-ara láì jẹ́ kí ó di alákóso ìtàn náà. Ìwòye tí ó ní ìkánlúú, tí ó sábà jẹ́ ti ara ẹni, ń fi òye ohun tí olùkà mọ́ nípa ìfẹ́ náà àti bí wọ́n ṣe ní ìmọ̀lára sí i.
POV tó yí padà
Ìmúlò ìtàn tí ń yí padà nípa ìwò àwọn ènìyàn méjì tàbí jù bẹ lọ, ní ìpínlèlẹ tàbí ìṣẹ̀lẹ̀. Ó jẹ kí olùkànsí ní iriri ìtàn kan náà láti inú ìmọ̀-ara àti ìmọ̀ ìrẹjẹ àwọn ènìyàn míì.
Tónì
Tónì jẹ́ ìtẹ̀sí ìmúlò ìmúlò ìmọ̀lára ìtàn—ọ̀nà tí èdè, ìyara ìpẹ̀sẹ̀ (pacing), àti àlàyé ṣe kí ìṣẹlẹ̀ kan ní ìmọ̀lára pípe, bí ó ṣe ń yèrè, ní ìfẹ́, tàbí ní ìbànújẹ. Ó ń ṣàfihàn bí olùkà ṣe ní ìrírí àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ àti àwọn ìrí ìtàn nípa ìmọ̀lára.
Yiyan Ọ̀rọ̀
Yiyan Ọ̀rọ̀ jẹ́ yiyan àwọn ọ̀rọ̀ àti ìlò gbolohun tí onkọ̀wé ń ṣe—bí èdè ṣe ní ìpele ìsọ̀rọ̀, ìmọ̀lára, tàbí ìlò ọ̀rọ̀ ìṣẹ̀lẹ̀. Ní ìtàn ìfẹ́, ó ràn ní ìtọ́ka ìhùwà ìwà àti ìmọ̀lára ìṣẹ̀lẹ̀.
Àlàyé ìmọ̀lára
Àlàyé ti ìmọ̀lára jẹ́ lílo àwọn ìmọ̀ gangan ti ìrí, ìgbọ́, òòrùn, dídùn, àti ìfọwọ́ láti mú ìṣẹlẹ kan wò sí ìgbà gidi kí ìmọ̀lára jẹ́ ìmúlò taara. Ó ràn àwọn olùkànsí lọ́wọ́ láti ní ìṣẹlẹ kan ní ìgbà kan dípò kí wọ́n kíkọ̀ nípa rẹ̀ nígbà gbogbo.
Àwòrán-ìmọ̀lára
Àwòrán jẹ́ lílo èdè tó ní ìmọ̀lára márùn-ún—rí (visual), gbọ́ (auditory), fọwọ́ (tactile), òòrùn (olfactory), àti dùn (gustatory)—láti ṣẹ̀dá àwọn ìpẹ̀lẹ̀ àti ìmọ̀lára tó yọ̀ sílẹ̀. Ní ìtàn ìfẹ́, àwòrán ń ràn àwọn olùkànsí lọ́wọ́ láti ní ìmọ̀ nípa àwọn ààyè, ìṣẹ̀lẹ̀, àti ìbáṣiṣẹ́ ìfẹ́ dáradára ju kí wọ́n kọ́ nípa wọn nípa ṣáájú.
Àwọn ìṣẹ̀lẹ̀-kéékèèké nínú ìpẹ̀lẹ̀
Àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ ìpẹ̀lẹ̀ jẹ́ àwọn ìṣe kéékèèké, ìbànújẹ, àti ìyípadà ìmọ̀lára tó ń ràn ìpẹ̀lẹ̀ kan lọ síwájú. Wọ́n yá ìpẹ̀lẹ̀ sí ìṣẹ̀lẹ̀ tí a lè ka, ṣakoso ìyára, àti fi ihuwà hàn nípa ìhùwà tó jọ ìtumọ̀.
Ìbáṣiṣẹ́ ohùn ìtàn
Ìbáṣiṣẹ́ ohùn ìtàn túmọ̀ sí mímú ìlànà ìsọ̀rọ̀ àti ìrònú alábòójútó tó dájú ní gbogbo ìtàn kí onkawe lè ní ìmọ̀ pé wọ́n wà ní ọkàn kan ṣoṣo. Ní ìfẹ́ ìbáṣepọ̀ tó ní ìyípadà, ó tún túmọ̀ sí pípa ohùn yẹn ní gbogbo àwọn ìpinnu àti ìṣẹlẹ̀ tí ń yọrí sí ìmọ̀lára tó jọ ara wọn.
Ìfarapa onkọwe sí ìtàn
Ìfarapa onkọwe jẹ́ ìṣẹ̀lẹ̀ nígbà tí onkọwe tàbí arólé-ìtàn bá kọja síta nínú ìtàn kí wọ́n lè sọ̀rọ̀ tààrà, kó ìdájọ́, tàbí kí wọ́n bá olùkà sọ̀rọ̀ taara, nípa fífi ohun ìsọ̀rọ̀-onkọwe hàn ní inú ìtàn. Ó lè jẹ́ ìrẹ́rùn kan, ìmúlára ìlànà, tàbí ìtọ́sọ́nà tó ń fi ìlànà ìmọ̀lára àti ìrètí olùkà hàn.
Ìfókalẹ̀ inú
Ìfókalẹ̀ inú jẹ́ ìmúlò ìtàn tí ó yọ sílẹ̀ ìmúlò ìmọ̀lára, ìròyìn, àti ìrírí ènìyàn kan ṣoṣo nígbà kan.
Ìfókalẹ̀ òde
Ìfókalẹ̀ òde jẹ́ ìmò ìtàn tí ń fi àwọn ènìyàn hàn láti ìta—pẹ̀lú ìṣe, ìrísí, àti ìbáṣepọ̀ tí a fi sílẹ̀ láì fẹ̀ẹ́ mọ ìmọ̀ inú tàbí ìmọ̀lára wọn. Ó ń pa olùkà ní ìjìnlẹ̀ ìmúlò ìmò inú nípa ìhùwà tó hàn níta kí wọ́n lè yọrí sí ìmọ̀ nípa àwọn ìfihàn níta.
Ìjìnà ìtàn
Ìjìnà ìtàn jẹ́ àyè ìmọ̀lára àti ìmò-ara tó wà láàárín oníkòwé (tàbí ìran-òye) àti àwọn àgbàrà tàbí iṣẹlẹ̀ ní ìtàn kan. Ó pinnu bó ṣe sunmọ́ olùkà sí ìyè ìmọ̀-inú àti ìmúlò tí oníkòwé ṣe fún ní ìtumọ̀ sí ìrẹ́lẹ̀ àtọ̀runwá àwọn ìṣe.
Ìmò-èrò ẹni kejì
Ìmò-èrò ẹni kejì ń tọ olùkà sílẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ìwọ, nípa fífi olùkà sílẹ̀ taara sínú ìtàn akọni. Ó sábà máa lò ní ìtàn ìfowosowopo àti ìfẹ́ láti ṣẹ̀dá ìmọ̀lára kíákíà àti ìníwọ̀n ara ẹni.
Ìmúlò Àlàyé Ní Ìtàn
Ìmúlò Àlàyé ní ìtàn jẹ́ bí ìtàn ṣe ń fi ìmọ̀ pàtàkì hàn sí olùkà—ìtàn ìtẹ̀sí (backstory), ìlànà ilẹ̀ ayé, àti ìfọkànsìn ìwà àwọn akọ̀rọ̀ sí olùkà láì fà ìfarapa ìmọ̀ pọ́n.
Ìmọ̀lára
Ìmọ̀lára jẹ́ àyíká ìmọ̀lára tó wà ní ìṣẹ̀lẹ̀ tàbí ìtàn tí ó ń ṣẹ̀dá fún olùkà—ohun tí wọ́n ń ní nígbà tí wọ́n ń ka. Nínú ìfẹ́, ìmọ̀lára ń ṣàpẹẹrẹ àwọn ìmọ̀lára bí gbóná inú, ìfẹ́kúnrẹ́rẹ́, àníyàn, tàbí ìrẹrìn-ín.
Ìpele ìlò èdè
Ìpele ìlò èdè jẹ́ ìpele ìfaramọ́ àti yiyan èdè tí onkọ̀wé tàbí àkóso-ọrọ kan ń lò—láti inú slang àti contractions dé sí gigun gbolohùn àti ìmúlò àwòrán. Ó ń dá bí ìrírí ìṣẹlẹ̀ ṣe rí àti bí ìwọ̀n ènìyàn ṣe lè dájú gbọ́ nípa ohun tí ènìyàn náà ń sọ.
Ìrántípadà (analepsis)
Ìrántípadà (analepsis) jẹ́ irinṣẹ́ ìtàn tí ń mú olùkànsí padà sí ìgbà ṣáájú láti fi hàn àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tàbí iranti tí ó kọjá. Ní ìtàn ìfẹ́, a máa lò ó láti fi hàn ìtàn ìgbéyìnwá (backstory), àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tí ń kọ́ ìmúlò, tàbí àwọn ìdí tí ó farapamọ́ tí ń yí bí a ṣe ń wo àwọn akọ́rí ní ìsinsin yìí.
Ìrò inú
Ìrò inú jẹ́ ohùn inú ohun kikọ kan — àwọn ìrònú àti ìmọ̀lára tí kò sọ ní gbangba. Ó jẹ́ kí àwọn olùkà gbọ́ ìfèsẹ̀yà, ìdájọ́, àti ìbànújẹ tí ẹni náà ní nígbà náà nígbà gidi.
Ìtàn ní ìgbà kọjá
Ìtàn ní ìgbà kọjá ń sọ ìṣẹ̀lẹ̀ bí wọ́n ti ṣẹlẹ̀ tán, ní lílo àwọn ọ̀rọ̀ bí 'jẹ́,' 'rìn,' àti 'sọ̀.' Ó ń ṣẹ̀dá ìmọ̀ràn ìròyìn tí ó ní ìrántí, tí ó sábà ń ní ìmọ̀lára (nostalgic) ní ìtàn ìfẹ́.
Ìtàn ní ìṣẹ̀lẹ̀ lọwọlọwọ
Ìtàn ní ìṣẹ̀lẹ̀ lọwọlọwọ ń sọ ìtàn ní lílo àwọn ọ̀rọ̀ ìṣẹ̀lẹ̀ ní báyìí (àpẹẹrẹ: ìwọ rìn, mọ̀ ní ìmọ̀lára), tó ń ṣẹda ìyára àti ìmọ̀lára pé ohun ń ṣẹlẹ̀ ní báyìí. Ó jẹ́ àṣàyàn tí wọpọ̀ nínú ìfẹ́ fún ìfọkànsin ìmọ̀lára àti ìmọ̀lára tó pọ̀ sí i.
Ìtàn nípa Ẹni kẹta tó ní ìwọn inú kan ṣoṣo
Ìtàn nípa Ẹni kẹta tó ní ìwọn inú kan ṣoṣo jẹ́ ìmòye ìwòye tí onkọwe ń lò nípa àwọn ìtàn nípa bí 'ó', 'òun', tàbí 'wọn', ṣùgbọ́n ó ń yá sí ìmọ̀ inú, ìmọ̀lára, àti ìrònú ènìyàn kan ṣoṣo ní pẹ̀lú ìmúlò ìfararí ìṣẹ̀lẹ̀.
Ìtàn àkànṣe
Ìtàn àkànṣe (tàbí ìtàn tí a fi síta níta) jẹ́ ìmúlò níbi tí ìtàn kan wà ní inú ìtàn míì, nígbà tí ìta ìsàlẹ̀ tí ìkan níta ń ṣètò tàbí ṣe ìlànà sí ìtàn inú. Ó ń ṣẹda ijinna, ìtòsí, tàbí ìmòye tó dájú fún àwọn iṣẹlẹ̀ tó ń tẹ̀le.
Ìtúmọ̀ inú
Ìtúmọ̀ inú jẹ́ ìtumọ̀ tí kò sọ ní kedere nípa ìṣẹ̀lẹ̀ àti ìṣe àwọn ènìyàn—òtítọ̀ ìmọ̀lára tí ìṣẹ̀lẹ̀ ń fi hàn nípa ohun tí kò sọ ní taara. Ní ìfẹ́, ó fi hàn bí ìfẹ́, ìbànújẹ, tàbí ìfẹ́ tí ń wáyé ṣe hàn nípa ohun tí kò sọ ní kedere.
Ìwòye tó ń yí padà nípa ìtàn
Ìwòye tó ń yí padà nípa ìtàn jẹ́ ìlànà ìtàn tí ó yí ìmúlò ìwòye nípa àwọn ohun kikọ̀ ní gbogbo ìpín tàbí ìṣẹ̀lẹ̀. Ó jẹ́ kí olùkà ní iriri ìtàn nípasẹ̀ ọpọlọ lọ́tọ̀tọ̀ nígbà tí ìpín kọọkan ní ìmọ̀lára tó mọ́ kedere.
Ìwòyé ìtàn nípa gbogbo awa
Ìwòyé ìtàn nípa gbogbo awa lo olùtẹ̀rẹ̀sẹ́ tí ń sọ ìtàn nípa ìmúlò ìjọpọ̀: ẹgbẹ́ kan, tọkọtaya, tàbí àwùjọ tó ń sọ bí ènìyàn kan. Ó ń fa ìfọkànbalẹ̀ àti ohun tí ó dà bí ìró ìṣọkan tàbí ìbànújẹ, tó lè ní ìmúlò ìfẹ́ tó yéye.
Ìyára ìtàn
Ìyára ìtàn jẹ́ ìyara àti ìfarawà tí ìtàn ń ṣí sílẹ̀ — bí àwọn iṣẹlẹ̀, ìmọ̀lára, àti ìdàgbàsókè ìtàn ṣe ń lọ láti ìṣẹ́jú kan sí ìṣẹ́jú mìíràn. Ní ìfẹ́, ìyára ìtàn ń ṣàkóso ìdàgbàsókè ìfẹ́, ìfarapa, àti ìsanwó.
Ìyípadà ìrò inú (head-hopping)
Ìyípadà ìrò inú (head-hopping) nígbà tí ìtàn ń yípadà láàárin ìrònú tàbí ìmọ̀lára inú àwọn kikọ tó yàtọ̀ ní ìpẹ̀yà kan tàbí parágàfì kan, nígbà tí kò sí ìyàtọ̀ kedere. Èyí lè fa ìyọ̀nù fún olùkàwé àti dín ìbáṣepọ̀ ìmọ̀lára pọ̀ bí a kò bá ṣètò rẹ̀ ní ìmúlò tó yẹ.
Ìṣàn-èrò inú
Ìṣàn-èrò inú jẹ́ ìmúlò ìtàn tí ń tún àwọn ìrònú, ìmọ̀lára, àti ìmúlò ìrírí tí kò ní ìfọwọ́kan sílẹ̀ nígbà tí wọ́n ṣẹlẹ̀. Ó ń fi olùkà sínú ayé inú ẹni tí ìtàn ń sọ̀rọ̀ nípa rẹ̀ nígbà tí ìmọ̀lára àti ìròyìn yẹn bá ń wáyé, nígbà míì pẹ̀lú ìlọ̀-ọrọ tí kò ní ìlànà tó dájú, ìrìnàjò ìmọ̀lára, àti ìfẹ́hàn tó sáyé ní kíkọ.
Ìṣẹlẹ̀ vs. Àkótán
Ìṣẹlẹ̀ ń fi ìṣẹ́jú kan hàn nígbà gidi pẹ̀lú ìmọ̀lára àti ìṣe; àkótán ń dínà ìgbà sílẹ̀, ó sì ń rán ìtàn lọ́rẹ ní kíkọ sílẹ̀ ní kíákíá.
Ìṣọ̀kan ìtàn abẹ́lẹ̀
Ìṣọ̀kan ìtàn abẹ́lẹ̀ jẹ́ iṣẹ́ ọnà tí ń so ìtàn ìgbà sẹ́yìn sí ìtàn ìgbà yìí kí àwọn olùkà lè mọ ẹni tí wọn jẹ́ nípa ìṣe, alaye, àti yiyan nípa dídá ìmọ̀ púpọ̀ kì í ṣe àfihàn. Ní ìrẹ̀kọjá ìfẹ́ tó ní ìmúlò yíyan (interactive romance), ó ń ṣàlàyé ìníjú-èrò àti ìpinnu olùkópa nípa ìfihan ìtàn ní ìṣẹ̀lẹ̀ tó ní ìtumọ̀.
Òtítọ́ (dramatic) POV
Òtítọ́ (dramatic) POV jẹ́ irú ìtàn tí ń lo ìtàn ojú-kámẹ́rà: ó ń ṣàlàyé nípa ohun tí a lè rí àti gbọ́ níkan—ìṣe, ìjíròrò, àti àwọn àlàyé tó lè rí níta—láì ní ìwọ̀n sí ìro tàbí ìmọ̀lára àwọn aláyè Tó jẹ́ bí ìṣẹlẹ̀ tí a ti ṣètò sílẹ̀, níbi tí oníkálukú ní láti túmọ̀ sí i ní ìtumọ̀ fún ará kọ́ọ̀kan.
Ẹ̀rọ ìtẹ̀sí ìtàn
Ẹ̀rọ ìtẹ̀sí ìtàn jẹ́ àtúnyẹ̀wò ìtàn tí ó yí ìtàn ká sí ìtẹ̀sí—ìtàn ní inú ìtàn tàbí fọ́ọ̀mù tí a yàn (lẹ́tà, ìwé ìkọ̀wé ọjọ́, ìbànisọrọ̀, bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ) tí ń ṣètò ìtóǹtò, ìwọ̀n-ìyè, àti ààyè ìmọ̀lára. Ó ń kọ́ bí ìtàn ṣe ní ìrírí àti bí a ṣe túmọ̀ ìṣẹ̀lẹ̀.
Ọ̀pọ̀ ìwòye (POV)
Ọ̀pọ̀ ìwòye (POV) jẹ́ ìmúlò ìtàn tí ń fi ìtàn hàn nípa ìwòye àwọn àkọ̀ràn tó pọ̀ ju kan lọ. Ó ń yí ẹni tí ń wà ní inú ìtàn padà sí ní gbogbo ìpẹ̀lẹ̀ kí àwọn olùkà lè ní ìrírí ìtàn, ìmọ̀lára, àti ìja tí ó wáyé láti inú ọkàn tó yàtọ̀ síra.